Bornhovestraat 43

In het hart van hanzestad Zutphen, verscholen in de rustige Bornhovestraat, ligt een bijzonder pand: Bornhovestraat 43. Het voorhuis is gebouwd tegen de 13de eeuwse stadsmuur, het achterhuis werd later aan de buitenkant van de stadsmuur gebouwd. Samenvoeging van de panden vond in de 18e en 19e eeuw plaats. In 1913 werd aan de achterzijde van dit herenhuis een aanbouw (thans bijkeuken) gerealiseerd. Volledige renovatie in 2012 (Paltsprijs) en recente verbouwing van o.a. badkamer, keuken, vloerisolatie & vloerverwarming, schilderwerk binnen en renovatie binnendeuren (2025-2026) maken deze woning tot een uniek geheel, waar hedendaags comfort en historie elkaar ontmoeten. Gewelfde kelders en een fantastische tuin met schuur completeren het geheel.

Indeling

Begane grond

De voorgevel van Bornhovestraat 43 en 45 vormen tezamen één geheel: een symmetrisch ingedeelde brede gepleisterde gevel.

Dubbele entree met twee identieke houten deuren leidt naar een verhoogd ingangsportiek. Deze is gezamenlijk met Bornhovestraat 45 en geeft toegang tot twee eigen voordeuren, waarvan er een gebruikt wordt: u stapt binnen in een royale lange hal met hardstenen vloer en in stijl gemaakte kastenwand met garderobe. De langgerekte hal leidt langs de houten trap met fraai houtsnijwerk naar de achterzijde van de woning. De eetkamer/luxe woonkeuken werd in 2025/2026 volledig verbouwd tot een luxe woonkeuken met kookeiland, gietvloer met vloerverwarming en een coffee corner. Authentieke schouw met CV-haard, hoge ramen met bovenlichten (met glas-in-lood ramen), originele vaste kasten en openslaande deuren naar terras en tuin. Deze royale eetkamer/woonkeuken biedt ruimte voor een grote langgerekte eettafel en heeft bovendien en gezellige ronde eethoek. De luxe keuken is voorzien van alle moderne inbouwapparatuur: o.a. Quooker, inductiekookplaat met geïntegreerde afzuiging en verzonken stopcontacten, oven, combi oven-magnetron, vaatwasser en inbouwkoelkast.

In de aanbouw uit 1913 zijn een separaat toilet en de bijkeuken gesitueerd, met veel bergruimte, wasmachine aansluiting, keukenblok en achterdeur. Dit werd gebouwd als keuken, thans nog aanwezig zijn de originele vitrinekast, schouw en terrazovloer. Het tegelwerk van het naastgelegen toilet dateert uit 1913. In de zuidgevel van de aanbouw is een datumsteen met de tekst WB 4-4-1913 aangebracht, die verwijst naar de aanvrager van de bouwvergunning: dhr. J.W. Brinker Jr.

Via de doorbrekingen in de stadsmuur die nog aanwezig moet zijn, bereikt u de muziekkamer met nis. Toegang tot modern 2e toilet. En suite deuren naar de prachtige royale living aan de voorzijde, voorzien van eikenhouten vloer, gestucte wanden en wederom de hoge ramen. Een losstaande robuuste houtkachel. Hier is tevens een deur naar het centrale portiek.

Verdiepingen

Eerste verdieping

De trap naar de verdieping is een houten trap met origineel houtsnijwerk, gietijzeren balusters met een fraai klauwstuk: rijkelijk versierd met een kenmerkende krulvorm (voluut). Deze komt uit op een ruime overloop, waar 3 slaapkamers, een luxe badkamer en separaat toilet aan gelegen zijn. De paneeldeuren zijn prachtig zichtbaar. Deze zijn recentelijk ook allemaal gerenoveerd.

De royale master bedroom ligt aan de achterzijde, bestrijkt de volledige breedte van het pand. Twee grote hoge ramen, met prachtige lichtinval, houten vloeren en een inloopkast met bovenlicht. De luxe badkamer en suite (uit 2025) heeft een ligbad, wastafelmeubel, inloopdouche en vloerverwarming. Separaat luxe toilet met nisjes.

Aan de voorzijde zijn 2 ruime kamers gelegen met hoge ramen: een werkkamer en een slaapkamer. Aan de voorzijde is zicht op de Bornhovestraat en de historische binnenstad van Zutphen met kenmerkende rode daken en in de verte de toren van de Walburgiskerk.

Tweede verdieping

Op de tweede verdieping vier kamers (inclusief werk-/logeerkamers) - allen met entresols -, een ruime badkamer met ligbad, inloopdouche, 2 wastafels en een separaat toilet.

De tweede verdieping heeft een royale overloop die aan de achterzijde overgaat in een separaat halletje. Deze geeft toegang tot de kamers aan de achterzijde van de woning. Een grote slaapkamer – een hoekkamer! - die prachtig uitkijkt over de tuinen. En een logeer- of werkkamer met een nis, die bijv. te gebruiken is als garderobekast.

Aan de voorzijde twee royale slaapkamers met entresols.

Een van deze kamers geeft tevens toegang tot de gezamenlijke ruimte (met nr. 45): een centraal aan de voorzijde – precies in het midden - gelegen ruimte, met een midden raam, daarboven een dakkapel en in de nok van het dak de centrale hijsbalk waarachter zich het hijswiel bevindt.

Vanaf de entresol van de andere (speel)kamer is de technische ruimte met CV en boiler bereikbaar. Dit doet ook dienst als bergzolder.

Alle slaapkamers hebben 2 dakramen boven elkaar, zodat ook op de entresols goede lichtinval is. De alle dakramen zijn voorzien van verduisterende raambekleding.

Kelder en souterrain

Het achterhuis is volledig onderkelderd. De toegang tot de kelder is in het voorhuis onder de trap met een doorbraak door de stadsmuur. In het souterrain is de oorspronkelijke 18e-eeuwse keuken bewaard gebleven: deels voorzien van witjes, hardstenen tegelvloer en een schouw. De historische gewelfkelders (met tongewelven) zijn thans in gebruik als wijnkelder – een perfecte plek voor een proeverij. Het souterrain heeft een glasdeur naar buiten. De buitenruimte is 90 cm onder maaiveld en van een gemetselde keermuur voorzien. De stenen buitentrap brengt u op het niveau van de tuin.

Buitenruimte in de binnenstad

De omsloten tuin met gazon en appelbomen is verrassend groot voor hartje stad. Het heeft bovendien een schuur en achteruitgang (incl. poort) op de Boompjeswal. Aldaar is voorbereiding voor een laadpaal aanwezig. De tuin is gelegen op het oosten en zuiden, heeft 3 appelbomen, een druif over de schuur, frambozen, vijgen, lavendel, grote blauwe regen en klimroos bij het (vlonder)terras. Omsloten en groen met leibomen. De tuin is toegankelijk via achterom, of via het huis: de achterdeur/achteruitgang (bijkeuken), via het verhoogde terras en ook via de kelder.

De houten schuur van bijna 6m x 4m is een royale praktische berging, werkplaats of hobbyruimte (met separate fietsenberging) met aansluitingen voor water, verwarming en elektra. Deze zou ook kunnen worden vervangen door bijv. een veranda. Tenslotte is er naast de achterdeur een overkapping voor houtopslag en containers.

Het perceel is 434 m2.

Historie

Redengevende omschrijving gemeentelijk monument: “Pand van algemeen belang voor de gemeente Zutphen vanwege de architectuurhistorische, stedenbouwkundige en cultuurhistorische waarde. Het huis is architectuurhistorisch van belang als voorbeeld van een samengesteld complex, opgebouwd uit verschillende binnen en buiten tegen de stadsmuur aangebouwde bouwmassa’s, samengevoegd achter brede gepleisterde gevels en vanwege de uit verschillende perioden daterende gaaf bewaard gebleven interieuronderdelen. Het huis is stedenbouwkundig van belang vanwege de herkenbaarheid van de ruimtelijke ontwikkeling ter plaatse in de vorm van bebouwing binnen en buiten tegen de voormalige stadsmuur.” “De woning bestaat uit een voorhuis en achterhuis onder een dwars zadeldak met een zakgoot op de (verhoogde) stadsmuur.” (Bron: Q.A. van Swinderen – Een bouwhistorische verkenning - Zutphen Bornhovestraat 43-43a-45, juni 2012)

Het dubbele woonhuis is een voorbeeld van een van de weinige grote en luxueuzere woningen van de Bornhovestraat. De woning won in 2015 de 3e plaats in de Paltsprijs voor zorgvuldig herstel dat authentieke elementen koestert en versterkt.

De voormalige winkelbestemming op de begane grond is in 2023 omgezet naar volwaardige woonbestemming.

Met 345 m² woonoppervlak en een royale tuin combineert dit herenhuis het beste van twee werelden: de sfeer en geschiedenis van een historisch herenhuis, met hedendaags comfort, gelegen in het hart van hanzestad Zutphen.